Trang chủ / Sáng tạo - Khởi nghiệp

Quản trị sự thay đổi trong ngành thức ăn chăn nuôi

Trong ngành thức ăn chăn nuôi, những năm trước các công ty nước ngoài chiếm một tỷ trọng lớn tại thị trường Việt Nam, những năm gần đây tình hình ngược lại, tỉ trọng các công ty trong nước ngày càng nhiều. Điều này vừa mừng, vừa lo. Mừng vì thương hiệu trong nước đã ngày càng chiếm lòng tin của các bà con, các hộ chăn nuôi, song lo vì rào cản vào ngành không lớn, các công ty (người trong một nhà) cạnh tranh khốc liệt với nhau bằng giá.

Trong kinh doanh, ngoài những nỗ lực tự thân & chủ quan, không thể không tính tới môi trường bên ngoài (mô hình PEST: thể chế, kinh tế, xã hội, công nghệ). Từ tháng 3, dịch tả lợn Châu Phi như một cơn bão lớn quét qua, bắt đầu đầu tiên từ tỉnh Hưng Yên, xuống hải Dương, và bây giờ đã tới miền Nam, đặt lên vai ngành chăn nuôi ( trong đó có sản xuất thức ăn gia súc, gia cầm) biết bao khó khăn . Theo dõi những thông tin trong ngành & nghĩ rằng khó khăn này (dù lớn) nhưng sẽ qua đi. Với sự hỗ trợ đến từ nhà nước, sự thay đổi & phát minh về công nghệ vaccine, các biện pháp an toàn sinh học cụ thể & triệt để sẽ giúp cho thiệt hại nếu có sẽ ít hơn.

Trong bối cảnh này, rất nhiều các doanh nghiệp đã phải thu hẹp quy mô về nhận lực & thị trường, những doanh nghiệp trong ngành đều bị giảm về sản lượng (trừ những công ty có sản phẩm tập trung & thị trường về ngành gia cầm). Nhiều công ty nhỏ do không thể chịu đựng nổi, đã buộc phải rời khỏi cuộc chơi.

Bên cạnh đó, vẫn có những điểm sáng có thể kể như trường hợp Anh Hoàng Nam Trung, một người trưởng thành từ công ty Top đầu ngành: Cargill, sau này lập nghiệp riêng cùng một số anh em & hiện là chủ tịch & CEO của Công ty cổ phần thức ăn chăn nuôi Hà Nội.

Từ đầu năm tới giờ, theo dõi chặt các chỉ số, tuy không đạt như mục tiêu đầu năm đặt ra, song HanoFeed vẫn giữ được KPI cơ bản (so sánh với cùng kỳ năm ngoái), chất lượng sản phẩm tốt, đội ngũ các tướng lĩnh mạnh, sự thích nghi với thời cuộc, sự mong muốn & dám thay đổi đến từ CEO.

Động lực quan trọng của sự thay đổi – tái cơ cấu: 3 chữ C

3C: Customer (Khách hàng) - Competition (Cạnh tranh) - Change (Thay đổi)

Chữ “C” đầu tiên: (Customer- Khách hàng)

“Với HanoFeed: Khách hàng là nữ hoàng hay nguồn dưỡng khí -Trích sổ tay văn hoá”.

Khách hàng bây giờ rất thông thái, họ biết rằng sản phẩm/ chất lượng của nhà cung cấp gần như tương đồng nhau (vì công nghệ & đầu nhập chung). Họ cần dịch vụ tốt & một trải nghiệm mới.

Các công ty không còn những định nghĩa khách hàng chung chung nữa. Vấn đề lúc này nên cụ thể hoá: phân khúc tốt & tập trung định vị tốt & thị trường mục tiêu rõ ràng. Bộ phận kinh doanh cần có thông tin sát, nắm bắt & phản hồi nhanh & chính xác dữ liệu với những cấp có trách nhiệm: Khả năng chi trả, tâm lý mua & thói quen mua của thị trường mình đang bao quát. Khách hàng cá nhân hay khách hàng tổ chức đòi hỏi phải được xử lý phù hợp với nhu cầu riêng của họ.

Người Nhật trong câu chuyện này luôn nằm một trong Top các nhà vô địch thế giới.Các công ty Nhật luôn có dải sản phẩm rộng, sản xuất đại trà nhưng chất lượng cao & ổn định, dịch vụ tận tâm. Vì nhiều lí do, nhưng trội hơn cả là họ nắm & đi vào vấn đề cụ thể, nền tảng. Bộ phận kinh doanh, R&D được trang bị & sử dụng những vũ khí đầy đủ để tìm hiểu rõ về những đặc điểm & mong muốn của thị trường. Họ tìm hiểu tận gốc những nhu cầu khách hàng, sản phẩm họ tạo ra là những thứ khách hàng muốn.Vậy nên đừng coi thường công cụ phân tích thị trường, khách hàng nhé (SWOT, PEST, 5F…).

Chữ C thứ 2 (Competition - sự cạnh tranh)

Cạnh tranh bây giờ không đơn thuần về giá. Mô hình thâm nhập thị trường bằng một sản phẩm chất lượng chấp nhận được, giá cả thấp nhất là đúng nhưng chưa đủ. Đây không phải là lợi thế tuyệt đối.

Cạnh tranh trong thời này sòng phẳng: Tay chơi mới & tốt sẽ loại bỏ những tay chơi kém, các tiêu chuẩn mới do họ lập ra như chất lượng , giá thành, dịch vụ sẽ nhành chóng chiếm lĩnh, trở thành những chuẩn mực mới cho những người chơi sau.

Cạnh tranh bằng giá & chi phí, có những thứ DN cần quan tâm không kém câu chuyện chất lượng & giá, đó chính là sự độc đáo. Sự độc đáo dẫn tới khó bị thay thế, tạo ra lợi thế cảm quan so sánh khác biệt. Độc đáo là Thương hiệu hiệu riêng- Chuyển giao được văn hoá tiêu dùng & Chất lượng đội ngũ.

Để có được điều này, VHDN rất quan trọng. Công ty không nên là một nơi chỉ gồm những ông chủ & người làm làm công, đây là không gian để các thành viên cùng nhau làm việc sáng tạo: tạo sản phẩm, tạo trải nghiệm, lợi ích hoá những mô hình đó. Nếu một doanh nghiệp không thành công tức là những cá nhân trong tổ chức (đội & nhóm đó) không làm tốt công tác sáng tạo, làm sản phẩm, bán & cung cấp dịch vụ tốt nhất.

Tất nhiên nói vậy không có nghĩa là các thành viên muốn làm gì thì cũng được. Ở HanoFeed ,VHDN, sự sáng tạo được duy trì bằng lãnh đạo cảm hứng, kết dính với nhau bởi các quy trình, và được đánh giá một cách công bằng. Hệ thống thưởng phạt làm suy nhược ý chí muốn tiến công sáng tạo là hệ thống thưởng phạt không toàn diện. Kết quả đánh giá một phương pháp, phát minh mới tích cực song chưa thu được kết quả: nên là nhưng lời khen ngợi, thậm chí là vật chất. Còn nếu chỉ có đánh thắng trận mới tưởng thưởng, thua về “xin cái đầu” (tất nhiên về một phương diện cũng có kết quả) song về lâu dài, điều này sẽ tạo ra những sự trì trệ & thui chột những sáng tạo tích cực & dài hạn.

Thành công có thể được tạo ra bới những cá nhân xuất sắc, song sự thịnh vượng đến từ một tập thể gắn kết & sáng tạo. Hơn lúc nào, đội ngũ quản lý cấp trung hiểu rõ giá trị cốt lõi của công ty, làm gương, theo sát anh em tuyến dưới, đôn đốc, hỗ trợ kịp thời, KPI sẽ tích cực.

Chữ C thứ 3 (Change - thay đổi) vì cộng đồng:

Trong kinh doanh, bên cạnh lợi nhuận là sứ mệnh với cộng đồng. Làm nghề, nên mình hay để ý tới bao bì của các sản phẩm. Trong ngành thức ăn chăn nuôi từ trước tới nay, bao bì hoàn toàn không có sự đổi mới, cập nhật. Nguyên do có thể liệt kê: Thói bắt chước, sự trì trệ, đặc thù của ngành… song có lẽ trội nhất vẫn là sự kém linh hoạt, quan liêu, không sáng tạo (như đã nói ở trên).

Quý hoá thay, từ những buổi trao đổi trong nội bộ, tinh thần 3 Win ( chúng ta chỉ có thể tồn tại & phát triển nếu khách hàng & xã hội được lợi) đã dần dần đi vào được trong tâm trí, trong tim của mỗi thành viên :ý thức được phụng sự cộng đồng (vì bà con, vì những người đang tiêu dùng chính con gia súc, gia cầm đó).Tinh thần đó được chuyển đổi từ việc nhỏ như bao bì, cho tới những chương trình trong tương lai. Nếu kiên trì, bền chí với tư duy này HanoFeed sẽ có những thành công mới, bền vững.

Cuối cùng, bài học được rút ra : chúng ta có thể nhận ra những những yếu tố của một doanh nghiệp bền vững: Quản trị tốt tầm nhìn- dám thay đổi- tư duy thị trường nhạy bén- dòng tiền tốt, sở hữu những tài năng.

Ngược lại: tính cứng nhắc, phản ứng kém, chi phí cao là những vấn đề sẽ khiến một tổ chức lụi tàn nhanh chóng, cho dù đã từng là một đế chế.

Doanh nghiệp đừng chờ đợi đủ mạnh, đủ lực mới thay đổi, trong bối cảnh này làm được gì dù nhỏ nhưng tốt, nên tiến hành luôn & ngay.

Tác giả bài viết: Nguyễn Hoàng Phương.